Litt statistikk om øyane våre

Til hausten skal me ha bispevisitas på øyane våre i Giske kommune.  Det betyr mellom anna at me må grava fram rapportar og planar og statistisk materiale.  Her kjem ein liten smakebit: 

Totalt innbyggartal i Giske kommune pr 1. januar 2016 var 8094.  Dei fordeler seg slik på øyane våre: Vel halvparten (4087) bur på Valderøya.  Ein fjerdedel  på Vigra (2061). Den siste fjerdedelen bur på dei to øyane Godøya (1131) eller Giske (788).  27 er ikkje oppgitt.

Talet på medlemer i Den norske kyrkja for 2015 var 6631.  Det tilsvarar 81,9% av folket, og 9 prosentpoeng meir enn landet totalt (71,9).

Me døypte nesten dobbelt så mange personar som me gravla i fjor: 103 mot 56.

Det var 22 vigslar i kyrkjene våre i fjor, mot 38 i toppåret 2009
.

Bibeldagen 2015

Foto: Tor Tjeransen

Kyrkja i Giske løftar fram Bibelen med fleire arrangement i månadsskiftet januar – februar.   Det byrjar i Godøy bedehuskapell søndag 25. januar kl 11.  Denne gudstenesta er ein del av Lys Våken-arrangementet for 10- og 11-åringar frå Giske og Godøya, og dei som går i 5. klasse får utdelt Bibelen.  Takkofferet går til Bibelselskapet og arbeidet som dei driv saman med Bibelselskapet i Egypt.  I år skal dei dela ut Lukasevangeliet til hundre tusen skuleborn.   Søndag 1. februar er det også takkoffer til Bibelselskapet i Giske kyrkje.  Bibelselskapet skriv at for berre 300 kroner kan ein klasse med 40 elevar få både Lukasevangeliet og ei oppgåvebok som følgjer med.

Torsdag 29. januar får me besøk frå Egypt.  Då er det møte i Valderøy bedehus kl 19.30, og dette er eit samarbeid med Valderøy indremisjon.  Det er Nashat Megalaa, informasjonsleiar i Bibelselskapet i Egypt som kjem hit saman med Bernt G. Olsen frå Det Norske Bibelselskap.  Dei vil fortelja om det store bibelarbeidet dei driv i Egypt. 

Video: Det Norske Bibelselskap

Julegudstenester for unge og eldre

Fjerde søndag i advent, og me er godt i gang med dei mange julegudstenestene allereie.  På bildet ser me nokre av dei mange som organist Runa Godø Sæther hadde fått med seg til å bidra  med song på gudstenesta i Godøy og Alnes bukollektiv i føremiddag.  Kjekt når unge og gamle kan komma saman og feira høgtida som nærmar seg.   I ettermiddag blir det tilsvarande gudsteneste på Vigra omsorgssenter.  Sist veke fekk eg med meg  tre skulegudstenester, og til saman blir det ni gudstenester totalt på ei veke, så det er litt travlare enn vanleg.   

Då vil eg ønskja ei god jul til min eksklusive "skare" av lesarar :) 

Dei nye messehaklane presenterte

Søndag 8. desember vart dei nye messehaklane som er innkjøpte til Godøy bedehuskapell presenterte i gudstenesta.  I første omgang er det kjøpt inn ein fiolett og ein grøn messehakel, og Valborg Remmen og Leif Sæther presenterte desse før den fiolette vart tatt i bruk under nattverdfeiringa.   Desse to messehaklane er relativt enkle og rimelege, og det er planar om å engasjera ein kunstnar til det kvite settet, som skal brukast i høgtidene.

 I gudstenesta denne gongen var det musikkframføring ved Solveig Rønning, Simon Sakseid og Miriam Mulelid.

Nye messehaklar til Godøy bedehuskapell

Det har lenge vore arbeidd med å samla inn pengar til nye kyrkjetekstilar til Godøy bedehuskapell. I vår bestemde soknerådet at dei ville be tekstilnemnda sjå kva dei kunne få kjøpt for dei pengane som var til rådvelde, og før sommaren vart eit forslag send til biskopen for godkjenning.  Dette gjeld dei to mest brukte fargane, grøn og fiolett.  Forslaget vart godkjent i august, og to messehaklar vart tinga frå den belgiske produsenten Slabbinck gjennom firmaet Savile Row i Drammen.  Mot slutten av september kom dei i posten, og her er komitemedlemmene Leif Sæther og Malfrid Remmen i ferd med å opna pakken.

Korleis ser dei ut?  Ja det får du sjå seinare...  Komiteen vart iallfall godt nøgd.  Dei kjem til å bli presenterte i ei gudsteneste ein gong denne hausten.

Ein messehakel er den store kappa som presten brukar utanpå prestekjole og stola når me feirar nattverd, eller til andre meir høgtidelege høve, som til dømes konfirmasjon og høgtidsgudstenester. I alle kyrkjer skal det vera messehakel i fire fargar: Fiolett til adventstida og fastetida, kvitt til juletida og påsketida, raudt til pinse og martyrdagane og grønt til resten av året.

I gammal tid, før det vart eit liturgisk plagg, var messehakelen eigentleg eit stort ytterplagg, nærast som ein poncho.  Kanskje det var eit slikt plagg Paulus bad Timoteus senda til Rom, der han sat fengsla?

Her er forresten nokre interessante refleksjonar over dette verset (2 Tim 4,13).
https://www.christiancourier.com/articles/935-was-pauls-reference-to-his-cloak-a-meaningless-triviality

"Heilag grunn" på konfirmantleir

«Heilag grunn» var eit gjennomgangstema for konfirmantleiren på Kjeldsund i september i år. 48 konfirmantar frå Godøya, Giske og Vigra var i lag på denne flotte leirstaden til Det Norske Misjonsselskap (NMS) frå fredag ettermiddag til søndag formiddag.  Så mykje fisk blei det ikkje, men veret var nokså bra innimellom, så me fekk bruka kanoane og robåtane både fredag og laurdag.  Maten var topp, konfirmantane kjempegreie, og med god hjelp frå foreldre blei konfirmantleiren ei god oppleving.  Konfirmantane tok sjølve ansvar for det meste av leik og moro.  Fredag kveld var det dei frå Godøya og Giske som hadde ansvaret, og laurdagskvelden styrte Vigra-gjengen showet.

Undervisninga tok utgangspunkt i Moses sitt møte med Gud ved den brennande tornebusken.   Korleis møter me Gud i dag?  Kva gjer me i møte med Den Heilage, og korleis talar han til oss no? Laurdag kveld laga konfirmantane ei flott gudsteneste med ulike grupper: pynting, drama, tekstlesing og bønevandring.   Ein song som gjekk igjen mange gonger i helga var «Burning tree/Holy ground» med det amerikanske «Desperation Band».

Ein ny haust

Hausten er komen, og mange aktivitetar byrjar igjen etter sommarferien.  For meg har det allereie vore ein travel augustmånad på jobb, og i september blir det ikkje mindre å gjera.

Førstkommande søndag blir ein spennande dag.  Då blir det friluftsgudsteneste oppe på Godøyfjellet kl 15.00, i samband med at Godøy IL feirar sitt 50-årsjubileum.  Gudstenesta blir halden på nordsida av vatnet, like ved stien opp frå Alnes. Der skal det vera lett for helikopteret å landa.  Neida, eg har ikkje tenkt å sitja på i helikopteret.  Det er for å frakta opp utstyr, tunge musikkinstrument og dei som er dårlege til beins. Godøy brass blir med, og det er eg veldig glad for.  Så får me håpa at me ikkje bles og regnar vekk. 

Sist helg byrja konfirmasjonsførebuinga med presentasjonsgudsteneste i Godøy bedehuskapell. Søndag formiddag held me fram i Giske, og søndag 8. september skal konfirmantane på Vigra presenterast.  Same dagen skal min gode kollega André Sjåvåg ta til med Valderøy-konfirmantane.  I år ser det ut til at eg får 46 konfirmantar, og 28 av dei er på Vigra.  Det er alltid spennande å sjå kven dei nye konfirmantane er, og eg håpar me får ein god tone prest og konfirmantar imellom.  Eit par veker etter oppstart, 20.-22. september, skal me på leir.  I år går turen til Kjeldsund i Herøy kommune.    Kjeldsund er ein gamal handelsstad og gjestgiveri, som no blir driven av Det Norske Misjonsselskap (NMS). Leirstaden ligg ved sjøen, og her skal det bli fint å bruka eit par dagar til å bli betre kjende. 

September blir også tida for val.  Ikkje berre stortingsval, men også val på nytt sokneråd i Giske sokn, dvs. dei to øyane Giske og Godøya.  I år skal det veljast tre nye medlemer i soknerådet, i tillegg til varamedlemer.  Det må innrømmast at det nok ikkje blir noko spennande  kampvotering, så lenge ein har såpass få kandidatar, men det er viktig at folk er med og stemmer inn dei som har sagt seg villige til å stilla opp. 

I dag kom me som arbeider i kyrkja i kommunen vår heim frå stabstur til Geiranger.  Der har me hatt to dagar til å samtala om arbeidet vårt.  Det var godt å bruka litt tid i lag på dette, og me gler oss til å fortsetta arbeidet denne hausten.  Det er mykje som skjer i kyrkjene våre, både kvardag som søndag.  Velkommen innom, og sjå gjerne innom kyrkja sine heimesider for å finna ut om det er noko du kan engasjera deg i.

Pinsefeiring og levande vatn ved Alnes fyr

 Det er tradisjon for kyrkjene i Giske kommune å feira andre pinsedag med friluftsgudsteneste ute ved Alnes fyr. Det er ein verhard stad, men i år var det nesten vindstille og ganske varmt i solsteiken.   Folk frå alle øyane kom saman for å laga ei fin festgudsteneste.
Også i år var Giske mannskor og Godøy brass med og sette eit fint musikalsk preg på gudstenesta.

 Preiketeksten var frå Johannes 7,37-39, der Jesus seier at det skal renna elvar med levande vatn frå vårt indre når han gir oss sin Heilage Ande.

Då syntest eg det passa å gjera som dei koptisk ortodokse prestane gjer på slutten av kvar gudsteneste:  Etter å ha lyst velsigninga over kyrkjelyden, går dei ned midtgangen og skvettar vatn på folk.  Etter responsen å døma, vart vatnet godt mottatt!

Om takksame samaritanar og syttande mai

Det er lenge sidan eg har posta noko på bloggen. I dag har eg feira syttande mai for første gong på øyane i Giske kommune.  Gudsteneste først i den flotte mellomalderkyrkja på Giske, så gjennom tunnelen til bedehuskapellet på Godøya, der eg fekk med meg toget og kransenedlegging, før ny gudsteneste.  Så var det heim på Valderøya for å vera med ei stund på skuleplassen der.  Eg trur denne dagen må vera landets største dugnad, så mange som er engasjert i ulike ting denne dagen.  

Nedanfor kjem preika eg heldt i dei to gudstenestene i dag, for dei som måtte vera interessert:  

Preiketekst:  Lukas 17,11-19

Berre samaritanen kom for å takka

Då eg såg at me hadde fått denne teksten som preiketekst på 17. mai, så var det første som slo meg at det var ein samaritan som kom tilbake til Jesus for å takka Gud, medan dei andre ni ikkje gjorde det. Og ein samaritan, det var altså ein som stod utanfor det jødiske samfunnet.  Han var ikkje utlending, men han hadde ein annan religion.  Han var ikkje ein del av den jødiske nasjonen.  Han var ein framand.  Viss det same hadde skjedd i dag, her i vårt eige land, så var det kanskje ein asylsøkar som var denne eine takksame samaritanen.  Ein som nettopp hadde fått opphaldsløyve, og i pur glede over dette kledde han seg i sin eigen nasjonaldrakt på syttande mai, og tok med seg det norske flagget og flagget frå heimlandet sitt.  For å visa si glede over å få bu i eit land med fridom og demokrati, og med eit ønske om at også heimlandet skulle få del i desse verdiane.

Samaritanen som kom tilbake til Jesus for å takka, han gjorde ikkje eigentleg som han hadde fått beskjed om.  Jesus ba han gå til prestane for å visa at han var blitt frisk.  Det var det som stod i moselova at dei skulle, viss dei hadde ein slik sjukdom.  I staden kom han rett til Jesus og gav  Gud æra for det. Og det var det han gjorde i spontan glede, det var det Jesus roste han for.

I staden for å kritisera kvarandre på korleis me viser vår takksemd for grunnlova og fridomen vår,  lat oss heller sjå nærare på kva grunnar me har for å vera takksame.  Og la oss hjelpa kvarandre til å visa takksemda vår på ulike måtar.  

Kvifor takka?

Det er ikkje alle som opplever det like sjølvsagt at me skal takka Gud.

Dåke har kanskje høyrt om bonden som hadde rydda seg mykje nytt land ein plass.  Og så kjem presten på besøk.  Han ser ut over dei flotte åkrane, der det før var skog og myr og stein.  Så seier han:  “Ja, her har du med Guds hjelp fått det meget vakkert”.  “Med Guds hjelp, seier du?  Ja, då skulle du sett korleis det såg ut her då Gud hadde ansvaret åleine.” 

Men me syng det jo slik i den gode gamle songen om nordmannen.  Han som budde mellom bakkar og berg utmed havet, veit dåke.   “Her han sjølv heve tuftene grave, og sett sjølv sine hus oppå deim”.   

Er det ikkje me som byggjer båtar som hentar fisken inn til land?

Er det ikkje våre ingeniørar som sørger for at me får pumpa olje og gass opp frå havbotnen?   Er det ikkje me som får bygd ut vegar, bruer og tunnellar?

Til dette seier Paulus:  “Kva anna har du, enn det du har fått?” (1 Kor 4,7)

Og Moses: Når du et og blir mett, når du byggjer deg fine hus og får bu i dei, (...)  ta deg då i vare så du ikkje blir hovmodig og gløymer Herren din Gud som førte deg ut frå Egypt, ut frå slavehuset.” (5 Mos 8,11-14)

Nei, me har tusen grunnar til å takka Gud.  Kanskje me ser best kor godt me har det, når me samanliknar med andre land. 

Korleis kan me takka Gud for det me har fått?

Det er fantastisk å sjå den gleda folk framleis viser over å feira nasjonaldagen vår.  Ikkje like stor sprudlande glede som maidagane like etter krigen, for dei som opplevde at fridomen kom tilbake etter fleire år med okkupasjon, dei vil nok ikkje gløyma den stemninga som var den gongen.  Likevel er det unikt å sjå så mykje glede, så mange barn, så mange folk med ulik bakgrunn, samla seg om denne eine dagen. Å gå i tog, å pynta med flagg og festdraktar er ein fin måte å visa vår glede på.

Så er me her i kyrkja for å gi Gud vår takk med bøner og salmesong. Det var det samaritanen gjorde.  Spontant.  Alle ti blei friske på kroppen.  Alle ti hadde grunn til å takka Gud.  Berre ein kom til Jesus.  Det er viktig å retta takken og gleda mot han som gir oss livet. Så kan me også få høyra det Jesus sa til samaritanen:  “Reis deg og gå! Trua di har frelst deg.”

Så kan me takka Gud ved å halda fram med å byggja det samfunnet me er ein del av.  På kvar vår måte, alt etter kva Gud har lagt ned i oss av evner og interesser.  I politikken, i næringslivet, gjennom kultur og idrett og andre ting.

Så kan me takka Gud gjennom å tena vår neste.  Heldigvis er det mange som gjer ein kjempeinnsats kvar einaste dag, ved å ta seg av dei i landet vårt som treng det mest? Dei sjuke.  Dei eldre. “Du skal reisa deg for dei grå hår og visa dei gamle ære”, seier Gud til Moses. Han ber oss også ta oss godt av innflyttarane. “Når ein innflyttar bur i landet hos dykk, skal de ikkje gjera urett mot han (…) Du skal elska han som deg sjølv.  For de har sjølve vore innflyttarar i Egypt.”     (3 Mos 19,32-33)

Og når me er takksame for den fridomen og freden me får ha her heime, så skal me også løfta blikket vårt ut over våre eigne landegrenser.  Så andre får ta del i den same fridomen og freden som me nyt godt av. 

Undretur i Guds eiga kyrkje

I dag var ein perfekt dag for ein tur for å meditera over kommande søndags bibeltekstar.  Og turen frå Juv på Godøya og utover mot Alnes vart for meg ein undretur i Guds eiga kyrkje.  Det ruvande fjellet over meg vart for eit par timar til Sinaifjellet.  Medan eg kvilte frå vandringa, og åt nista mi oppe i ei fjellklove, tenkte eg på korleis Gud metta israelsfolket med manna då dei var på si vandring gjennom ørkenen.
"Slik ville han visa deg at mennesket ikkje lever berre av brød, men av kvart ord som kjem frå Herrens munn" (5 Mos 8,3)

Sjøen og Breidsundet nedanfor meg vart ei lita stund til Gennesaretsjøen, der Jesus hadde gått på vatnet etter at han hadde metta dei fem tusen i øydemarka.  No såg eg han der han snakka med folket og sa til dei: "Eg er livsens brød.  Den som kjem til meg, skal ikkje hungra, og den som trur på meg, skal aldri tørsta" (Johs 6,35).

Dette er eit fantastisk område å gå tur i. Litt ulendt er det, men stien er godt merkt utover heile vegen.  Her er flotte fjellformasjonar, som sjøen har gravd ut, kløfter, jettegryter, enorme steinurer som har rast ned frå fjellet.  Her flyg ramn og havørn over deg, og på fjorden ser du fiskebåtane som hentar grøda frå havet.